ઠંડા કલેજે

દીવાનો પ્રકાશ કદી કહેતો નથી કે
હું અંધારાને ભગાડી અજવાળું કરું છું,
પર્વતો કદી પોતાની અડગતા, અચલતા
અને દ્ઢ્તા વાતો નથી કરતા,
રાત – દિવસ, સૂર્ય – ચંદ્ર, કદી આગળા પાછળના
ઝગડા નથી થતાં,
ફક્ત માણસો જ
પોતાની વાતો કર્યા કરે છે.
અને
ઠંડા કલેજે
એકબીજાને વ્હેર્યા કરે છે …. !!

– ઉર્વશી પારેખ

Advertisements

સંબંધ

વાહ, કેવા સગપણ હતાં…!!
લોકોને નવાઈ લાગે તેવા,
નજર્યુ લાગી ગઈ સંબંધોને,
ઉતરડાતો ચાલ્યો ધીમે ધીમે,
સોય દોરો લઇ કર્યો પ્રયત્ન,
સંબંધને સાંધવાનો.!
સહેલાઈથી નીકળે નહિ તેથી,
કાંઈ નહિ ને બખિયાં લીધાં….!!
ફરી પાછો સંબંધ વહેરાતો ચાલ્યો,
આપો ને સોય અને પાક્કો દોરો,
ફરી પ્રયત્ન કરી જોઉં સાંધવાનો..!
હું સાંધ્યા કરું ને છતાંયે ટકે જ નહિ,
પછી ખબર પડી કે,
ટાંકા જેના પર લીધેલ,
તેનું પોત જ જર્જરિત હતું..!!!

– ઉર્વશી પારેખ

પુરુષ

જોઈએ છે એક પુરુષ,
જેને માથા કરતાં છાતી પર વધારે વાળ હોય!
ને થોડું મારી સાથે વ્હાલ હોય…
એની આંખો ભૂખ્યા વરૂ જેવી નહિ પણ,
અર્જુનને ખાલી પક્ષીની આંખ દેખાયા જેવી હોય!
એની અંદર બારેમાસ ઉગતો રહે મારી માટે વિશ્વાસ,
જેની જરૂર છે મારે ખાસ.
ક્યાં જાય છે? ક્યારે આવીશ? ને કોની સાથે હતી? – ના પૂછે,
અને જો પૂછવું જ હોય તો, પહેલાં મને એ-
ક્યાં જાય છે? ક્યારે આવશે ? ને કોની સાથે હતો? – એનો જવાબ આપે.
હા… જોઈએ છે મારે એવો એક પુરુષ…
જેને હું રાતના અંધારા જેટલી જ તાજા અજવાળામાં પણ ગમું!
જેને મારાં વસ્ત્રની અંદર રહેલા શરીર જેટલો જ,
મારાં વસ્ત્રધારી અંગોને પણ ટીકી-ટીકીને જોવામાં રસ હોય.
ને એની જમીનમાં એટલો કસ હોય… જેને લીધે હું,
મારામાં મનગમતો પાક લઈ શકું.
એને ગમે ત્યારે ગમે તે ધારી શકું…
એકલી… એકલી… પણ માણી શકું!
હું એને સમજતી બંધ થઈ જાઉં એ પહેલાં, એ મને સમજાવી દે – તદ્દ્ન સાચું.
હા… જોઈએ છે મારે એવો એક પુરુષ,
જે બીજી આકૃતિઓમાં ય પોતાને માપી લીધા પછી બેધડક કહે,
… ધત્ત તેરીકી !
મારે તો જોઈએ છે બસ એક એવો પુરુષ…
જેને હું માની શકું પુરુષ !

– બ્રિજેશ પંચાલ ‘મધુર’

મૃત્યુ..!!

મૃત્યુ…
મારાં જ નાટકનું એક પાત્ર છે!
તમારે ભજવવું છે એને?
મારી ના નથી, પણ પહેલાં એક પ્રશ્નનો ઉત્તર આપો…
તમે મૃત્યુને જોયું છે ? એને મળ્યા છો?
ના!?
તો આવડી મોટી જિંદગી જીવીને જોયું શું બીજું?
સારું ચાલો ત્યારે મૃત્યુને જોવાનો એક રસ્તો બતાવું…
બતાવું ને? અરે હા કે ના તો કહો વ્હાલા…!!
અરે બોલો…!! હા કે ના?
ના!?
તો જાતે જ મળી લેજો નસીબ તમારાં!
પણ જવાબ ‘હા’ હોય તો…
ઊભા થાવ…કહું છું ઊભા થાવ…!
સીધા ચાલો…સીધા ચાલો…સીધા ચાલો…
હવે ડાબે વળો… જમણે વળો…પાછા ડાબે વળો… પાછા જમણે વળો…
સીધા જાવ…સીધા જાવ…બસ!
ત્યાં જ ઊભા રહો…
ઉપર જુઓ…નીચે જુઓ…ગોળ ફરો…
ધીમે…ધીમે…ગતિને મંદ કરો,
ટટ્ટાર થઈ જાવ…અને એકીટશે જોયા કરો સામે!
…સામે, શું દેખાય છે?
મૃત્યુ? દેખાયું મૃત્યુ?
ક્યાંથી દેખાય ભલા માણસ…
મૃત્યુ થોડું કંઈ કોઈનું કહેલું માને!?
સોરી હોં…!!તમે આ પાત્ર નહિ ભજવી શકો!
મૃત્યુ બનવા માટે પહેલાં…
તમારે તમારી અંદર જ એને જોવું પડશે!

– બ્રિજેશ પંચાલ ‘મધુર’

ઝંખના કરી છે

ઝંખના કરી છે
હા, એક તારી ઝંખના કરી છે.
સહરાના રણની તરસથી વધુ,
પૃથ્વીવલ્લભની તીક્ષ્ણ આંખોની
જ્વાળાથી યે વધુ,
કોઈ શાયરની દાસ્તાન-એ-ગમ શી
કલમથી યે વધુ,
ઘૂઘવાટા કરતા મસમોટા સમંદરના
મૌનથી વધુ,
ઢળતી સાંજનો કેસરિયો
રંગ બનીને
અંધારી રાતે ચિક્કાર- કારાગાર બની
જીવનથી, શ્વાસોથી,
રુદયથી હદપાર,
એક તારી ઝંખના કરી છે,
અનિમેષ, અમીટ, અગાધ,
અપાર, અહર્નિશ,
અનંત સુધી મટી જઈને તારી
ઝંખના કરી છે,
ઓહ ! એક મારા
‘એ’ની જ ઝંખના….

વાઘેલા ભાગ્યશ્રીબા

હકીકત

કોઈએ કહ્યું છે,
પણ હું તો એને ‘હકીકત’ જ માનું છે,
કે આપણે જ્યારે બોલીએ છીએ ત્યારે ધ્વનિ કણો
વાતાવરણમાં જન્મ લઈ અજર-અમર બની; બીજી વાર,
કોઈના મુખે વેશપલટો કરી પાછા આવવા તૈયાર થઈ જાય છે.
ને લ્યો તમને પાછો આના વિશે પ્રશ્ન થાય છે !?
ચિંતા ના કરો પૂરાવા વગર હું કોઈ દલીલ કરતો જ નથી-
તો આ રહ્યો હું માનું છું એ ‘હકીકતનો’ પાકો પૂરાવો –
શ્રીમદ્દ ભગવદ ગીતાનાં સાતમા અધ્યાયનો બીજો શ્લોક
જેમાં કૃષ્ણ કહે છે અર્જુનને –
“હું જે કહું છું એ વિજ્ઞાનસહિત સંપૂર્ણ જ્ઞાન છે,
જેના પછી સંસારમાં કંઈ જાણવા લાયક શેષ નથી રહેતું.”
આવી જ રીતે કિન્તુ થોડા જુદા અંદાજમાં
ચાણક્ય પોતાની ચાણક્ય-નીતિનાં પહેલા અધ્યાયનાં ત્રીજા શ્લોકમાં કહે છે,
“ હું અહીં લોક હિતાર્થે એટલે કે પ્રજાના કલ્યાણ અ‍ર્થે
રાજનીતિનાં એવાં રહસ્યો રજૂ કરીશ જેને જાણવાથી વ્યક્તિ
સર્વજ્ઞાની થઈ જશે.”
તમે કહો પ્રભુ મેં જેને ‘હકીકત’ કીધી એ સત્ય હોય તો જ આવું બને બાકી…
કાનો અને ચાણક્ય,
થોડું કંઈ વિચારે
એક જ જેવું!!!

– બ્રિજેશ પંચાલ ‘મધુર’

સ્મિતની માછલી

તારા બે હોઠ વચ્ચે
તરફડતી
સ્મિતની માછલી તો
હમણાં જ મરી જશે
પાણી વગર,
અલબત્ત
તું ઇચ્છે તો
તારી આ માછલીને
તરતી મૂકી શકે છે
મારાં આંસુના વીરડામાં…!!

– મનસુખ લાખાણી